Bribrilere ve Borukalara göre Çikolatanın Mitolojik Hikayeleri

Ekim tanrılarına ima, Pittier de Fábrega tarafından yayımlanmış olan Bribriler ve Borukalar mitleri bakımından ilginçtir. Bu yerli kabilelerine göre, insanlar ve hayvan türleri, aslen Sibu‘nun daha önemsiz tanrılara emanet ettiği sepetlerde saklanan tohumlardan doğmuş olmakla birlikte kötü güçler, sürekli olarak bu tohumların izini sürerek onları yok etmeye çabalıyorlardı.
Çikolatanın 1. Mitolojik Hikayesi

Bir hikâye, tohumun teslim edilmiş olduğu iyi tanrı Surá, ona ait mısır tarlasına gittikten sonra, kötü tanrı Jabaru‘nun bu ekeceği (tohum) çalarak yediğini, sahibi geri döndüğünde onu öldürerek gömdüğünü, bu mezarından hem kakao ağacı hem de su kabağı ağacının geliştiğini nakletmektedir. Baş tanrı Sibú, Jáburu‘yu cezalandırmaya karar verip ondan çikolata içeceği isteyince, kötü tanrının karıları, kakaoyu kavurarak su kabağı ağacının meyvesinden bardak yaptılar. Ondan sonra, kadir-i mutlak tanrı Sibú, gerçekleştirmek zorunda olduğu her şeyi şöyle diledi:
İlk kadeh bana gelsin!
Ancak o, talebi yerine getirilirken de şöyle buyurdu: “Amcam, bu fincanı içmeniz için size armağan ediyorum!” Jáburu, çikolatayı gırtlağı “Çaaaa!” diye yankılanacak denli zevkle bir çırpıda yuttu. Daha sonra, “Amcacığım! Surá’nın ilk meyvesini içtim!” dedi. Ancak derken şişmeye başladı, şişmeyi sürdürdü ta patlayana kadar. Bunun üzerine, tanrı Sibú, Jáburu‘nun bedeninde bulunmakta olan soyumuzun tohumunu yeniden topladı ve şöyle buyurdu: “Sura tekrar ortaya çıksın!” Sonradan dileği yerine geldiğinde, ona saklaması için nesebimizin tohumunun bulunduğu sepeti geri verdi.
Çikolatanın 2. Mitolojik Hikayesi
Diğer hikâyede, Sibú ile Jáburu arasında birinin diğerine iki baklamsı kakao meyvesi fırlatacağı ve bu meyveyi ellerinde ilk kıran tanrının mağlup olacağı bir düello, Sibú‘nun arzulamakta ancak Jáburu‘nun karşı çıkmakta olduğu insanların yaratılışının başlangıcıydı. Kadir-i mutlak tanrı Sibú, yeşil baklamsı meyveleri, kötü tanrı Jáburu ise olgun baklamsı meyveleri seçti. Daha sonra, üçüncü atışta, baklamsı meyvenin Jáburu‘nun elinde parçalanmasıyla tohumlarından insanlık doğar.
Çikolatanın 3. Mitolojik Hikayesi
Adam kaçırarak avını bir jaguarla (asla gerçek jaguar olmayıp avı yaklaşana kadar taşlaşan kötü bir ruhtur) birlikte parçalayıp yutan kartal hakkındaki üçüncü efsane, açıkça Peter Martyr‘ın açıkladığı canavar kuş hikâyesinin bir yorumudur.
Kaynak: https://ticotimes.net/2008/12/12/chocolate-from-gift-of-the-gods-to-gift-for-anyone
Çeviren: Yalçın Ceylanoğlu
HER HAKKI MAHFUZDUR.
