SARI RENGİNE GİRİŞ
Ana renklerden biri olan sarı rengi palette en yaygın kullanılan renklerden de birisidir. Çünkü birçok farklı rengi (kırmızı ile turuncuyu; mavi ile yeşili vs. renkleri vermektedir) yaratmakta kullanılabilir. Neredeyse siyah ya da beyaz rengi kadar çok yönlüdür. Sarının tamamlayıcı rengi mor/menekşe rengidir. Vikipedi Özgür Ansiklopedi’de sarı rengi hakkında şunlar yazılmaktadır:
İngilizcede “sarı rengi”nin karşılığı olan “yellow” sözcüğünün kaynağı ön Almancadaki “gelwaz” sözünden gelen Eski İngilizce’deki “geolu” ya da “geolwe” kelimesidir. Bu sözcüğün İngilizcedeki en eski kullanımına (eski İngilizce) Beowulf şiirinde porsuk ağacının tahtasından yapılmış bir kalkanın açıklamasında yer verilmektedir.
Sarı, çoğunlukla (bazı örneklerde elektrik yeşili veya kırmızısı renkleriyle beraber) bir uyarı hissini uyandırmak amacıyla kullanılmasına rağmen doğada dahi sıcak bir renktir. Geleneksel olarak argoda korkak biri anlamında kullanılmasının aksine asker erkekler ya da kadınlar eve dönüşlerinde karşılanırken sarı renkli bir kurdele kullanılmaktadır. Ayrıca, Hindistan’da barış, Japonya’da ise cesareti simgeleyen bir renktir. Avrupa’nın bazı yerlerinde hüzün ya da aşkı simgelemekte kullanılabilmektedir.
Sarının tüm kullanımlarına rağmen parlak, sıcak bir renk oluşu onun en göze çarpan özelliğidir. Bu renk genel olarak kahverengilerden, grilerden ve siyahtan oluşan renksiz bir palete ilave edildiğinde onda önemli bir değişikliğe neden olur ve hatta bazı hallerde diğer renkler içerisinde dikkatleri üzerine çekmektedir.
Sarı iyilikle, aydınlanmayla ve mutlulukla parlamaktadır. Altın sarısının renk tonu olumlu bir geleceğin sözünü taşımaktadır. Sarı, çevresindeki renkler arasında önce çıkacak ve akılda kıvılcımlanan yaratıcı düşünceler kadar iyimserlik de aşılayacaktır.
SARI RENGİNİN FİZİKSEL OLARAK BİZE ETKİLERİ
- Ruhsal süreçleri uyarır.
- Sinir sistemini uyarır.
- Hafızayı faaliyete geçirir.
- İletişimi teşvik eder.
SARI: KARIN BOŞLUĞU ÇAKRASININ RENGİ
Sarı, Manipura olarak da bilinen “Karın Boşluğu Çakrası”nın rengidir.
Bu çakra karın bölgesinde bulunur. Ayrıca, mide, karaciğer, deri, kalın bağırsak, kas sistemi ve karın boşluğu çakrası ile de bağlantılıdır.
Karın boşluğu çakrası, canlılığı ve iradeyi temsil eder. Bu çakra açık iken bireyleri güçlendirme ve kişisel güçlerini bulmalarına yardımcı olma işlevinde bulunur. Rüyaların ve amaçların gerçek hayata geçirilmesine destek olur.
Karın boşluğu çakrasına yardım edecek taşlar arasında kehribar ve sitrin yer alır.
DÜNYADA SARI RENGİ
- Çin kültüründe renkler beş temel unsur, yönler ve dört mevsim ile uyumludur. Sarı rengi toprak ve merkez (yön bakımından) ile ilişkili olmuştur.
- Çinliler dünyanın başka hiçbir yerinde görülmeyecek biçimde sarı rengine üstünlük atfetmişlerdir. O, Ming hanedanı ve Qing (“Çinğ” olarak okunmaktadır) hanedanı sırasında imparatorların rengiydi.
- Ayrıca, “Sarı İmparator” olarak bilinmekte olan Huangdi’nin dönemi sırasında devasa sayıda icat yapılmasından dolayı Çin medeniyetinin kurucusu olduğuna inanılmaktadır.
- Hindistan’da, sarı rengi “Vaisya kastı”nın (bk. NOTLAR) ya da çiftçilerin rengi olmasının yanında Hinduların Bahar Festivali’ni kutlamak için giydiği renktir.
- Fransa’da, 10. yüzyılda vatan hainlerinin ve suçluların kapıları sarıya boyanıyordu.
- ABD’de, taksiler ve okul otobüsleri sarı rengi ile ilişkilidir.
- 1357 Japon “Hanedan Savaşı” sırasında savaşçılar cesaret yemini olarak sarı kasımpatı takıyorlardı.
- Yahudiler Nazi toplama kamplarında sarı kolçak takıyorlardı.
- Aztek kültüründe sarı gıdayı simgeliyordu çünkü Aztek halkının temel besini olan mısırın rengiydi.
- Sarı rengi Yunanistan’ın kültüründe “üzüntü”, Fransa’nın kültüründe ise “kıskançlık” anlamına gelmektedir.
SARI RENGİ İLE İLGİLİ DİNSEL VE MİTOLOJİK İLİŞKİLENDİRMELER
- Sarı rengi Hristiyanlıkta “açgözlülük” simgesidir.
SARI RENGİ İLE İLGİLİ SİYASİ İLİŞKİLENDİRMELER
- “Sarı Köpek Demokrat” sabit fikirli demokrat olan bir kişi anlamına gelmektedir. Bunun kökeni cumhuriyetçileri sevmeyen, on dokuzuncu yüzyıl sonlarındaki ve yirminci yüzyılın başlarındaki Güneylilere uzanmaktadır. Bu insanlar, bir Cumhuriyetçiye oy vermektense sarı bir köpeğe oy vermeyi tercih ediyordu.
- Sarı rengi pek çok ülkede liberalizmin (özgürlükçülük) simgesidir.
SARI RENGİ HAKKINDA İLGİNÇ BİLGİLER
- Sarı, ruh bilimsel olarak renk çeşitililiğindeki (spektrum) en mutlu renktir.
- Tıp terimleri içerisinde sarı bayrak karantinayı belirtmektedir.
- Sarı Taşlar: Kehribar, Kalsit, Kedi Gözü Taşı, Sitrin, Florit, Altın Sarısı Beril, Altın Rengi Topaz, Altın Sarısı Kaplangözü Taşı, Demir Sülfürü, Limon Rengi Krizopraz, Sarı Selestit Taşı, Sarı Danburit Taşı, Sarı Lal Taşı, Sarı Yeşim Taşı, Sarı Cespır Taşı, Sarı Kunzit Taşı, Sarı Muskovit Taşı, Sarı Rodonit Kalp Tasarımı, Sarı Gök Yakut (Safir) Taşı, Sarı TurmalinTaşı.
- Çizgi roman kahramanı Yeşil Fener sarı renginden korkuyordu.
- Sarı rengi Mart 2002’deki başkanlık emriyle oluşturulmuş, renklerle simgelenen tehdit sisteminde “yükseltilmiş” anlamına gelen renktir. İstihbarat, ABD’nin karşılaştığı yıldırıcı (terörist) tehdidinde bir değişim ortaya koyduğu zaman bu sistem emniyet teşkilatlarını hızla bilgilendirmektedir.
- ABD’de satılan kurşunkalemlerin % 75’i sarı renklidir.
ATLETİZMDE VE SPORDA SARI RENGİ
- Sarı bayrak dikkat işareti vermek için araba yarışlarında kullanılmaktadır. Arabalar, sarı bayrak gösterildiğinde mevcut konumlarında durmalıdırlar.
- Hakem, oyun sahasına sarı bayrak fırlattığında Amerikan futbolunda penaltı verilir.
SARI İLE ÖZDEŞLEŞMİŞ ŞİRKETLER VE MARKALAR
- Midas
- McDonald’s
İNGİLİZCEDE SARI RENGİNİN YER ALDIĞI RAĞBET GÖREN DEYİMLER
- Yellowbellied: Ödlek, korkak
- Yellow fever: Sarı humma [Sıcak bölgelerde (tropikler) yaygın olan, yüksek ateşin yanında cildin ve gözlerin sarı renk almasına neden olan bir hastalık]
- Yellow jack: Karantina altında olduğunu göstermek amacıyla bir gemide dalgalanan bayrak.
- Yellowdog contract: Bir kimsenin sendikaya katılma hakkından feragat ettiği sözleşme.
- Yellow journalism: Daha fazla gazete satmak için, sansasyonalizm yaratıldığı düşünülen gazete makaleleri (Sarı gazetecilik)
SARI HAKKINDAKİ ÖZDEYİŞLER
- ” Herkes sarının, turuncunun ve kırmızının zevk ve bolluk düşüncelerini gösterdiğini bilir. İstediğim gibi etrafını çevrelememe isim verirseniz size Venüs’ün tenini çamurla boyayabilirim.” — Eugene Delacroix
- “Resimde sarı ne denli ruhsal coşkunluk yayar veya mavi görünüşte ne denli yatıştırıcı etki ederse, yeşil yalnızca o denli sıkıcı olur.” — Wassily Kandinsky
- “Ya, evet! Sarı rengine aşıktı ve iyisini de yaptı Vincent…. İkimiz Arles’te beraber iken her ikimiz de çıldırmıştık ve sürekli güzel renkler konusunda savaş halindeydik. Ben kırmızıya tapıyordum. Mükemmel bir ateş kırmızısı rengini nerede bulabilirdim?” — Paul Gauguin
- “ Ne korkutucu şey şu sarı rengi” — Edgar Degas
SARI BİR ARAÇ ALMAK İSTEDİĞİNİZDE (SARI RENGİ) NE ANLAMINA GELİR
Sürdüğünüz aracın kişiliğinizin bir uzantısı olduğu kesindir: dünyanın geri kalanına karşı konuşulmamış ama açık bir mesaj. Güneş sarısı bir araç kullanırken gönderdiğiniz mesajlar şunlardır:
- Neşeli mizaç
- Sevinçli
- Gönlü genç
Ancak, eğer aracınız sarı altın rengindeyse şu farklı izlenimleri uyandırırsınız:
- Zeki
- Sıcakkanlı
- Rahatına düşkün ve bunun bedelini ödemeye hazır
ADINDA SARI RENGİ GEÇEN ŞARKILAR
- Amy Grant ve Vanessa Carlton ile Counting Crows ikilisinin yeniden yorumlayarak seslendirdiği Joni Mitchell’in “Big Yellow Taxi” (Büyük Sarı Taksi) şarkısı
- “Pearl Jam” müzik grubunun “Black, Red, Yellow” (Siyah, Kırmızı, Sarı) şarkısı
- “The Used” rock müziği grubunun “Blue and Yellow” (Mavi ve Sarı) şarkısı,
- Frank Zappa ‘nın “Don’t Eat the Yellow Snow” (Sarı Karı Yeme) şarkısı
- Garaj ve hayal gördüren rak grubu “The Music Machine”in “Double Yellow Line” (Çift Sarı Çizgi) şarkısı
- Elton John’un “Goodbye Yellow Brick Road” (Elveda Sarı Briketli Yol) şarkısı
- Paul Vance ve Lee Pockriss’in “Itsy Bitsy Teenie Weenie Yellow Polka Dot Bikini” (yeni giydiği benekli bikinisinden utanıp insan içine çıkamayan genç kızın konu edildiği) şarkısı
- Donovan’ın “Mellow Yellow” (Yumuşak Sarı) şarkısı
- “Tony Orlando and Dawn” pop müzik grubunun “Tie A Yellow Ribbon” (Sarı Bir Kurdele Bağla) şarkısı
- Beatles grubunun “Yellow Submarine” şarkısı
- Rap müzik sanatçısı Wiz Khalifa’nın “Black and Yellow” (Siyah ve Sarı) şarkısı
BAHÇEDE SARI RENGİ
- Sarı rengi peyzaj tasarımında sıcak bir renk olarak kabul edilir.
- Sarı renginin bahçedeki görünümü uyarıcı bir etkiye sahiptir.
- Sarı çiçekler peyzajda meydana çıkarlar ve böylece büyük bir bahçenin daha sıcak bir his vermesini sağlarlar.
- Sarı zambaklar, herhangi bir bahçede parlak ve uzun süren çiçeklenmeyi sağlar.
- Bahçedeki sarı rengini tamamlayan renk mordur.
SARI RENGİ VE TAT DUYUMUZ
Sarı renkli gıdalar konusunda ilk akla gelen meyvedir ancak pek çok sarı sebze de bulunmaktadır.
- Sert ve kaymak kıvamındaki etli kısma sahip mükemmel tatlılar olan muzlar kendi sarı ceketleri içerisinde önceden paketlenmiş olarak önümüze gelmektedirler.
- Tatlı ve ekşi tatları dengelemekte olan ananasın olağanüstü sululuğu ve çarpıcı tropik lezzeti onu sadece muzun ardından Amerika’nın gözde tropik meyvesi olarak ikinciliğe ulaştırmaktadır.
- Sulu ve tatlı; yumuşak, tereyağı gibi ancak biraz taneli bir bünyeye sahip olan armutların beyaz-krem renkli etli kısımlarına eskiden “tanrıların hediyesi” olarak değiniliyordu.
- Yumuşak derecede tatlı lezzetli ve güzel bünyeli bal kabağının besin zenginliğini yeni keşfetmeye başlıyoruz. Eskiden öbür dünyaya son yolculuklarında besin sağlamaları amacıyla ölüyle birlikte gömülecek kadar Amerikan Kızılderililerinin beslenmelerinin önemli bir parçasıydılar.
SARI RENGİ VE KOKLAMA DUYUMUZ
- “Lemon”, Binney & Smith Inc.’ın çıkardığı sarı renkli Magic Scents Crayons’ın gerçek esansıydı ve çoğu gıda esansıyla birlikte 1994’te piyasaya sürülmüştü. Ancak, çocukların, gıda kokulu renkli kalemleri yuttuklarını bildiren pek çok rapor ortaya konmuştur. Bu nedenle, gıda esansları geri çekilmiş ve yerlerine gıda olmayan esanslar piyasaya sürülmüştür. Sarı renkli esans “nergis” olmuştur.
- Limon Kabuğu: Çok güçlü, taze limon kokusu. Yaz için harika olup çok canlandırıcıdır. Koku tedavisine yararları şöyledir: Yüceltme, canlandırma, neşelendirme, uyarma, yeniden gençleştirme.
NOTLAR
Vaisya kastı: Tüccar, esnaf ve çiftçiler bu sınıfı oluşturur. Değer bakımından üçüncü sınıfı oluşturan Vaisyaların görevi üretim yapmaktır.
Kaynaklar:
http://www.sensationalcolor.com/color-messages-meanings/color-meaning-symbolism-psychology/all-about-the-color-yellow.html
http://theblackpaint.blogspot.com/2010/03/yellow.html
Çeviren: Yalçın Ceylanoğlu
HER HAKKI MAHFUZDUR.