
Simgecilik
- Kutsal Üçlü’nün sadece tek bir varlık halinde birliğini simgelemektedir. Bu anlamıyla, 4 sayısı aileyi simgelemekte ve bu şekilde 1 sayısının diğer bir sureti olarak görülmektedir.

- Birliğin basit bir yansıması olarak kurumun ve mükemmel uyumun sayısıdır.
- Eski Yunan mitolojisinde, işleyen yasa, koruma ve adaletin hakimi, yaratılan her şeyin kurucusu olan Jüpiter’in sayısıdır.

- Bütünlüğün simgesi olduğundan gizemlerde yeni ustalaşanlar tarafından (inisiyeler) bütün nesnelerin kökü olarak kabul edilmektedir.
- Pisagorculara göre iki ile ikinin toplamı olan çifte ikiliğin ve evrensel ölçünün sayısıdır.
- Aziz Jerome’ye göre vahiy hissinin, istikrarın simgesidir.
- Aziz Ambroise, 4 sayısını şanssız bir sayı olarak görmektedir.
- Simgesel olarak kare ya da çarmıh ile gösterilmektedir.

- Kızılderililer için bu sayı mükemmelliktir: dualar 4 kez tekrarlanır, dansların dört temposu vardır, savaşçılar düşmanlarına akın yapmadan önce dört kez ara verirler.
- Kitabı Mukaddes’e göre Yer’i ya da karasal olanı, yaratılanlar ile vahiy gelenlerin bütünlüğünü simgelemektedir.
- Varlıkların madde halinde vücut bulmasını simgeler.
- Anatomik nedenlerle dişilin ya da kadının simgesidir: kadının bedenindeki dört dudak.
- Kuvvetin sayısı olan bu simge çoğunlukla kollar üzerinde yeniden oluşturulur.
- Dengenin sayısıdır.
- Japonya’da, dört sayısı aksilik getirmektedir. Aynı sözcük “ölüm” anlamına da geldiğinden onu telaffuz etmekten kaçınırlar.
Kitabı Mukaddes
- Yeni Ahit’in 4 yazarı: Matta, Markos, Luka ve Yuhanna.
- Mezarda 4 gün geçiren Lazarus’u Hazreti İsa diriltti (Kitabı Mukaddes, Yuhanna 11:17).
- Vahiy Kitabındaki 4 at rengi ve 4 büyük lanet getiren dört şövalye (Vahiy Kitabı 6:2-8).

- Dünyanın 4 köşesinde duran 4 yıkıcı melek (Vahiy Kitabı 7:1).
- Kutsal Kudüs’ün 4 duvarı (Vahiy Kitabı 21:16).
- Tanrı’nın tahtının önündeki dört yaratık (Vahiy Kitabı 4:7-8).
- Yahudiler, melek dünyasını dört baş meleğin yönettiğini biliyordu.
- Ezekiel’in rüyasındaki 4 canlı yaratık (Ezekiel 1:5).

- 12 İsrail kabilesinin dört kampı: Yahuda, Ruben, Efrayim, Dan (Çölde Sayım 2).
- Tanrı, çocuk olan Hazreti İsmail’e dört kez seslendi (1. Samuel 3:1-11).
- Hazreti Zekeriyâ’nın 4 tane 2 tekerlekli savaş arabası. (Zekeriya 6:1).
- Cennetin 4 nehri (Yaratılış 2:10-14; 4 türden ırmaklarının olduğu belirtilen Kuran, Muhammed suresi, 15. ayet)
Genel
- Birkaç önemli gerçek, 4 sayısının İsa’nın haçını çağrıştırmasını sağlamaktadır: haçın dört bölümü; Anne Catherine Emmerich’in rüyalarına göre İsa’nın haçının ve Nuh’un gemisinin yapımında kullanılan dört çeşit ağaç olan palmiye ağacı, zeytin ağacı, sedir ağacı ve servi ağacı; İtalyan şair ve yazar Maria Valtorta’nın düşlerine göre Kudüs yakınındaki Golgotha (Kalvari) tepesinde İsa’yı çarmıha geren dört Romalı cellat; haça oyulmuş “I.N.R.I.”nın dört harfi. Bu son yazıya ilişkin Hristiyanlar, onu “Yahudilerin Kralı Nasıralı İsa” anlamındaki “Iesus Nazarenus Rex Iudaeorum” olarak yorumlamıştır. Ezoteristler, ona başka bir anlam atfetmektedirler: “Doğa, Ateş ile Yenilenecektir.” anlamındaki “Igne Natura Renovatur Integra”.
- Levi Dowling’in yazdığı Kova Çağı İncili’ne göre Hazreti İsa, Hinduizmin eski kutsal metinleri Vedalar hakkında eğitim aldığı ve Brahma rahiplerinin ile beraber öğrenim gördüğü Hindistan’ın Puri şehrindeki Jagannath Tapınağı’nda 4 yıl kalmıştır.
- Mary Agreda’nın görüntülerine göre Hazreti Meryem ile Hazreti Yusuf’un Nasıra’ya dönüşü 4 gün sürmüş ve ondan sonra, Hazreti Meryem, Hazreti Zekeriya’nın eşi Elizabet’in yanında üç ay kalmıştır.
- Her biri üçlü topluluğa sahip olmakla birlikte İsrail’in kabilelerinin dört belirtkesi vardır: aslan (Judah), adam (Reuben), boğa (Ephraim) ve kartal (Dan).
- Yahudilerin sürekli tapındığı tek tanrı olan Yahve’yi oluşturan İbranice 4 harf şöyledir: YHWH.
- Bosna Hersek’in Hersek Bölgesi’nin Medjugorje kasabasının 6 Katolik yerlisine göründüğü bildirilen Kutsal Bakire Meryem’in hayaletinin verdiği mesaja göre insanın kendisiyle ve Tanrı’yla huzura kavuşması için gerekli dört unsur şunlardır: inanmak, dua etmek, oruç tutmak ve günah çıkarmaya gitmek.
- Vedalardaki bilgilerin tamamının yer aldığı şu temel derlemelerin ( Hindistan’daki Brahma rahiplerinin kutsal kitapları ) sayısı dörttür: Rig-Veda, Sama-Veda, Yajur-Veda ve Atharva-Veda.
- Evrendeki kozmik çarkın dört ışını bulunmaktadır.
- Çeşitli mitolojilere ( Örneğin, Çin ve Maya mitolojileri ) göre evreni dört sütun atakta tutar.
- ‘Tibetlilerin dört çakra kuramı’na göre, ayrıca tekerlek (çark), Lotus veya ‘hassas enerji merkezi’ de denmekte olan ve ‘puruşa’nın (purusha: ruh) oturduğu dört yeri açıklayan Hindu kutsal metni Brahma Upanişadı’ndaki en eski öğretilerle bağdaşan dört çakra bulunmaktadır: göbek, kalp, gırtlak ve kafa.
- Bel kemiğinin altında bulunan Muladhara çakrası simgesinin merkezindeki sarı kare lotus çiçeğinin köşesinde dört kırmızı taç yaprak vardır.
- Ölü Deniz Parşömenleri olarak da bilinen Kumran Yazıtları’na göre İsrailliler, Kızıl Deniz’e vardıklarında dört topluluğa ayrıldılar: Bir topluluk “Denize atlayalım.” derken diğeri “Mısır’a dönelim.” diye konuştu; üçüncüsü “Dövüşelim.” diye belirtirken son topluluk “Onlara karşı sesimizi yükseltelim.” diye açıkladı.
- Kabala, hayat ağacını oluşturan “10 Sefirot”un bulunduğu şu dört dünyayı ayırt etmektedir: ortaya çıkma dünyası ‘Atziluth’, yaradılış dünyası ‘Briah’, biçimlenme dünyası ‘Yetzirah’, eylem dünyası Asian (Kitabı Mukaddes, Yeşaya 43:7).
- Budizm, kurucusu Sakyamuni’nin öğrettiği şu dört gerçek üzerine kuruludur: doğumda, yaşlılıkta, hastalıkta, bağlılıkta, vb. bulunan acı olan “Kou”; kökeni varoluş, hazlar, kuvvet arzusu olan tüm varlıkların paylaştıkları “Tou”; insanın arzunun imhasıyla ile özgürleştirilme ihtiyacı olan “Mou”; bu özgürleşmeye 8 alakalı asil yolla ulaşılması olan “Tau”.
- Buda, Hindistan’da ‘Dört Kapı’ ile simgelenen şu dört yere yolculuk etmiştir: Bihar eyaleti, Nalanda ilçesi, Rajgin şehri; Uttar Pradeş eyaleti, Savatthi şehri; Bihar eyaleti, Basrah şehri civarı, Beluva köyü; Uttar Pradeş eyaleti, Kuşinagar kasabası.
- Gül-Haç tarikatının ve simyacıların slogan dörtlüsü şöyledir: bilmek, çalışmak, cesaret etmek, gizlemek.
- Kur’an, çok eşliliğe izin verir ve böylece bir erkeğin dört kadına kadar birlikteliğine olanak sağlar. (Nisa Suresi: http://kuran.diyanet.gov.tr/Kuran.aspx#4:3).
- Mısır sfenksi şu dörtlüden oluşur: baş, gövde, pençe ve kanat.
- Pisagorculara göre sayıların evrensel dilinde merkezde bulunan (tanrı Hermes’in kutsal sayısı) dört sayısına kadar tüm rakamların toplamı (4+3+2+1), şaşmaz mantığın işareti olan 10 sayısına, yani tüm tanrısallık, hayat ve ölüm ilkelerini temsil eden ‘tetraktis’e eşittir.
- Çeşitli yapılarda kullanılan bakışım (simetri) sayısıdır ve bunlardan biri düzen ve disiplin etkisi ortaya çıkaran “Mandala”dır.
- Dört sayısı, tıbbın babası olarak anılan hekim Hipokrat’a göre insanın biyolojik hayatını [‘ insan bedeni; hava, toprak, ateş ve sudan oluşur.’ belitiyle Hipokrat onun kan (hava), balgam (su), sarı safra (ateş) ve siyah safradan (toprak) meydana gelmesinin yanında bu sıvıların uygun oranlarda ve iyice birbiriyle karışması ile insanın sağlıklı olduğunu, aksi halde ağrı çektiğini ifade etmektedir]; psikiyatrist Carl G. Jung’a göre ise şu dört davranış, bilimsel (psikolojik) işlev ile insanın ruhunu yönetmektedir: düşünce, sezgi, his ve duyarlılık.
- Organik kimyanın dört temel parçası şunlardır: karbon, hidrojen, oksijen ve azot.
- Yerin dört ana yönü veya doğrultusu şunlardır: Kuzey, Güney, Doğu ve Batı.
- Maddenin dört hali şunlardır: katı, sıvı, gaz ve plazma (ateş).
- Ay’ın dört evresi şunlardır: Ay’ın arka yüzünün aydınlandığı Yeni Ay (Ayça, Hilal); Ay’ın Yeni Ay evresine göre Dünya’nın zıt yönünde bulunduğu ve Ay’ın tüm güneş alan kısmının görüldüğü Dolunay; Ay’ın Güneş-Dünya doğrultusuna 90° açıyla konumlandığı ve ışık alan yarısının aydınlık, diğer yarısının karanlık göründüğü İlk Dördün ve Üçüncü Dördün evreleri.
- İnsanın 4 uzvu (iki kol, iki bacak); insan kalbinin ise şu içi boş dört odacığı vardır: sağ kulakçık (atrium dexter); sol kulakçık (atrium sinister); sağ karıncık (ventriculus dexter); sol karıncık (ventriculus sinister)
- Bilinen dört fiziksel kuvvet şunlardır: çekirdek kuvveti, ışın kuvveti, elektromanyetik kuvvet ve yerçekimi kuvveti.
- Dört kan grubu şunlardır: 0, A, B ve AB.
- Dört sayısı ile ardışık kat sayıları, peş peşe iki tek sayının toplamıyla (1×4 durumunda 1+3=4; 2×4=8 durumunda 3+5=8; 3×4=12 durumunda ise 5+7=12 olur) ya da çift sayıların kendileriyle toplanmasıyla (2+2=4; 4+4=8; 6+6=12) oluşturulurlar.
- 1968 yılında basılan “Superior Mathematical Puzzle” kitabında Amerikalı mühendis Howard Dinesman, sütunlarındaki, satırlarındaki ve çapraz dizilen sayılarının toplamı 264’ü veren; satırlarındaki ve sütunlarındaki rakamların ilk ve ikinci hanelerinin toplamı 24 olan ve tepetaklak halde de aynı sonuçlara ulaştıran 4 haneli (kenarlarında dört sayı bulunan) şu sihirli kareleri göstermektedir:

- Dördüncü evlilik yıldönümü hediyeleri şunlardır: geleneksel olarak ABD’de, keten ve ipek; Birleşik Krallık’ta ise meyve ve çiçektir. Chicago Halk Kütüphanesi kütüphanecilerinin onun için tavsiye ettiği çağdaş hediye ise elektrikli ev aletleridir.
- Dört Hırsız Sirkesi, Fransa’daki Büyük Veba sırasında (Toulouse’da ya da Marsilya’da) hırsızlar tarafından tüketildiğine inanılan gizli bir bitki karışımıydı. Bu otların hırsızların hastalanmadan hastaları ve ölüleri soyabilmelerinin nedeni olduğu söyleniyordu. Dört bitki kekik, lavanta, adaçayı ve biberiye idi.

Çıkma
Dört sayısı, Kitabı Mukaddes’te harf (20 kez) ve rakam (71 kez) olarak toplam 91 defa ortaya çıkmaktadır (kaynak: http://bursakilisesi.com/kutsalkitap/ ) (Kendi tespitim).
Türk Mitolojisi
- İslam dininin Sünnilik kolunun dört ana mezhebi: Hanefi, Şafii, Maliki, Hanbeli.
- Allah’a ulaşmanın dört yolu: Allah’ı bilmek (marifet), İslam hukuku (şeriat), gerçeklik (hakikat), tarikat (Evliyanın rehberliğinde Allah’a giden yol).
- Ahilik teşkilatındaki bireylerin dört davranış ilkesi: güçlüyken affetme, öfkeliyken yumuşak davranabilme, düşmanına dahi iyilik yapabilme, muhtaçken bile elindekileri başkalarıyla paylaşabilme.
- Dört ana yönle ilişkili olan cennetteki dört ırmak.
- Divan edebiyatında, sevgili ve aşığın bazı özelliklerinin yanında dünyaya ya da evrene atıfta bulunan dört unsur: toprak, hava, su ve ateş.
- Yukarıda belirtilen Allah’a ulaşmanın dört yolunu ifade eden Bektaşilerin dört kapı selamı.
- Bektaşi giyiminde dört kutsal kitaba, dört büyük meleğe ve dört unsura işaret eden, kuşağı dört köşeli bağlama geleneği.
- Bektaşilikte, dört ana yön kavramını gösteren ve evrenin dört yanını denetleyen dört direk (kutup). Bektaşilikteki bilgi ve olgunluğa erişen insanlara kutup denilmesi de bu konuyla ilişkilidir.
- Osmanlı döneminde yemin yerine kullanılan şu ifade: “dört kitap hakkı içün”.
- Osmanlı dönemindeki şu mükemmellik ve tamlık (eksiksiz olma) ifadeleri: “dört üstüne” ya da “dört üstüne dört”.
- Osmanlı döneminde zorluğa veya umutsuzluğa düşmenin şu ifadesi: “dört yanı Deniz kesilmek”.
Metafizik
- Dört rakamı, Talmud’a, Dogonlara ve Bambaralara bakılırsa etkin ve eril olan “Göğe” göre dişil ve edilgin olan “Yer”i temsil eder.
- Dogonlara göre üç, manevi Göğün, dört ise Yer’in rakamıdır. Bu iki rakamın birleşmesi ile oluşan 7 sayısı, Dogonlara göre Dünya’nın oluşmasını, Dogonların komşusu Bambaralara göre ise alemimizin ve Dünya’nın yaradılışını ifade eder.
- Bambaraların geleneğine göre, yaradılış sürecini başlatan eril ve etkin tezahürler ötesi alemin dört sayısı ile simgelenen dişil ve edilgin tezahür etmiş alemle birleşmesiyle nesnelerin yaradılışı gerçekleşir.
- Tezahür alemi ifade edilirken pek çok gelenekte (Mısır, Maya, Türk) dört yön, dört köşe, dört bucak gibi tabirlerden yararlanılmaktadır.
- Eski Türk ve Maya geleneklerinde dört yön dört rengi göstermektedir.
- Bazılarına göre Mısır’daki Gize piramitlerinin tabanının dört kenarı yeryüzünü; üç piramidin üç tepesi ise göğü, yani tezahür ötesi alemi belirtmektedir.
- Pek çok tek tanrılı dinde dört baş melek inancı, birçok gelenekte (Hindu, Maya, Eski Mısır) ise dört ana cin inancı vardır.
- Birçok gelenekte cennetten dört ırmağın çıktığı kabul edilir.
- Aztek geleneğinde manevi gök katlarında dört rüzgar eser.
- Çin geleneğinde yeryüzünü gösteren dört dağ vardır.
Ezoterik yönden dört sayısının anlamları şöyledir:
- Dört rakamı, dört yön, dört köşe anlamlarında veya kare, haç şekillerinde temsil edildiğinde Yer’i, yani üç boyutlu alemi ifade eder. Haçın merkezi ise bu merkezden geçen eksenin yansıması olarak dikeyliği, manevi göğü ve tezahür ötesi alemi göstermektedir.
- Dört melekle ya da dört simgesel varlıkla (arslan, boğa, kartal, vb.) ilgili geleneklerde Yüksek İdare Mekanizması’nın Yer’i idare eden dört işlevini belirtir.
- Dört rakamı, dört ırmağın geçtiği geleneklerde dört büyük etki kuşağını gösterir.
- Maya tabletlerinden yola çıkan James Churchward’a göre kayıp Mu kıtası uygarlığında dört rakamı gamalı haç (swastika) ile gösterilen dört evrensel gücü temsil ediyordu. Churchward’a göre bir Naga-Maya tabletinde dört rakamına şöyle değinilmektedir:
Başlangıçta kaos, karanlık vardı ve ses yoktu. Yaratıcı, dört büyük güce yaradılış için alemlerde yasa ve düzenin gerçekleştirilmesini emretti. Böylece, evrenin yaradılışı O’nun buyruğuyla kutsal dörtlü tarafından sağlandı.

Churchward’ın değinmediği bu dört güç, Ergün Arıkdal’a göre şunlardır: ruh, madde, zaman ve yaşam. Bazısına göre gamalı haç simgesinde dikey olanın tesiriyle yatay olanın meydana getirilmesi söz konusudur, yani tezahür ötesi alem, üç boyutlu (tezahür) alemi meydana getirmektedir.
Cherokee Kızılderili Kabilesinin “Dünyanın Yaradılışı” Efsanesi
- Başlangıçta, dört kutsal yönün tepelerine birer deri iple sıkıştırılmış bir şekilde asılı duran Dünya büyük bir ada gibi sular üzerinde yüzüyordu. İpler, sert kaya billurundan oluşan gökyüzünün tavanına bağlanmıştı.
- Gökkuşağının üzerinde sıkış sıkış yaşayan canlılar sularla kaplı Dünya’ya su böceğini gönderdiler. Onun dalarak dipten çıkardığı çamur, gizemli bir şekilde dört yöne sıçradı ve yaşamakta olduğumuz bu adayı, dünyayı oluşturdu. Daha sonra, Ulu Güç, dünyayı sicimlerle gökyüzünün tavanına sıkıca bağladı.
Kaynaklar:
http://www.ridingthebeast.com/numbers/nu4.php
Çoruhlu, Y., Türk Mitolojisinin Ana Hatları, s. 221-222, Kabalcı Yayınevi, 2000
Çeviren: Yalçın Ceylanoğlu
HER HAKKI MAHFUZDUR.
